Birazoku

“Sınırsız otlağımızda susuzluğu ve açlığı, yalvarışlarla hıçkırıkları, acıların tortusunu ve umudun goncalarını, aşk çığlıklarını ve acı çekenlerin anlaşılmaz sözlerini devşirerek ilerliyoruz ve bunlardan kan rengi bir demet yapıyoruz gecenin kara mantosunu süslemek için…”

Evlatlarının kursağından bir lokma geçirebilmek için çırpınan emekçi sınıfların, kumarbaz haydutların, fahişelerin, alkoliklerin, basiretsizlerin ve ermişlerin Bahia’da gürül gürül akan hayatlarının kadim Kandomble dininin coşkulu ritüelleriyle ve her şeyden önce bir arada ayakta kalabilmek için dayanışmayla örülü trajikomik hikâyesi, Brezilya’nın tüm renklerini ve seslerini sakınmasızca satırlara taşıyan Jorge Amado’nun kaleminden pikaresk bir cümbüşe dönüşüyor.

Gecenin Çobanları, şeytanlarına pabucunu ters giydirecek kadar kurnaz, kan kardeşleri için tanrılarına başkaldıracak denli gözüpek, cömert ve namlı Bahia kadınlarına sevdalı başlarını önlerine katıp her şeyden vazgeçmeyi göze almasını bilen tutkulu insanların alınterinden süzülen modernist bir başyapıt…

İÇİNDEKİLER
Binbir Olay ve Umulmadık Şeylerle ve Bütün Ayrıntılarıyla
Onbaşı Martim’in Evlilik Hikâyesi ya da Romantik ve
Yalancı Aşklarla Hayal Kırıklıkları Üzerine………………………………….15
Massu ile Benedita’nın Oğlu ya da Ogum’un Vaftiz Kardeşi
Felício’nun Vaftizi İçin Perde Arası…………………………………………….165
Kedi Öldüren Tepesi’nin İşgali ya da Halkın Dostları ………………..231

Biz, gecenin çobanları, bir genç kız kümesini kovalar gibi güdüyoruz geceyi; alkol çekip kalın sopalarımız ve coşkun gülüşlerimizle sürüyoruz tanyerindeki sığınaklarına.

Biz olmasaydık, biz gündoğumu tutkunları, ay ışığının çayırlarında ağır ağır yol alanlar, nasıl giderdi –pırıltılı yıldızları, paramparça bulutları ve karanlık mantosuyla– yapayalnız ve başıboş gece, nasıl bulurdu çıkmazları ve daracık sokaklarıyla bu şehrin dolambaçlı yollarını? Her sokakçıkta adaklık bir kurban, her dönemeçte bir esrar ve geceleyin her gönülde bir yakarış, bir aşk acısı, suskun ağızlarda açlığın tadı ve dörtyol ağızlarının tehlikelerle dolu olduğu saatte zincirinden boşanan Eşu. Sınırsız otlağımızda susuzluğu ve açlığı, yalvarışlarla hıçkırıkları, acıların tortusunu ve umudun goncalarını, aşk çığlıklarını ve acı çekenlerin anlaşılmaz sözlerini devşirerek ilerliyoruz ve bunlardan kan rengi bir demet yapıyoruz gecenin kara mantosunu süslemek için.

En uzak, en dar ve en cezbedici yollardan geçip gidiyoruz; insanoğlunun dayanma gücünün sınırlarına varıyoruz; sırrının ta derinliklerine sokuluyoruz; gecenin karanlığıyla aydınlatıyoruz bu sırrı, en derin köklerini açığa çıkararak. Gecenin mantosu her şeyi, yoksulluğu da yüceliği de örtüyor ve hepsini tek bir insanlık, tek bir umutta birleştiriyor.

Deniz kokulu ıslak kanatlarını çırpan ürkek bir kuş gibi rıhtımlarda görünür görünmez önümüze katıp sürüyoruz geceyi; tehlikelerle çevrili beşiğinde yatan o öksüz bebeği şehrin yedi kapısından geçiriyoruz; kimsenin elimizden alamayacağı anahtarlarımızla açarak bu kapıları. Dökülen kanla ve canlı hayatla besliyoruz onu, üzerine titreyerek mahir ellerimizle büyütüyoruz, som gümüşten yapılma ya da yağmurlarla süslü olanı.

Sonra, sırtındaki yıldızlı siyah giysiyle, kibar bir genç kız gibi en civcivli tezgâh başlarında demlenir bizimle. Bu Afrikalı kadın, kara kalçalarını oynatarak ve de memelerini sallandırarak Roda sambasını oynar, kapoeira maçına katılır, ustaca vurmasını bilir hançerini, kuralları çiğneyerek bu çılgın gece! İavo’ların horonunda en çok alkışlanan Orişa idi o, bütün ermişlerin atı, Oşala’nın önünde eğildiği gümüş bastonlu Oşulufa; balıkların anası Yemanja,  şimşeklerin ve yıldırımların yaratıcısı Şango,  ıslak ormanların tanrısı Oşossi,  elleri çiçek bozuğu Omolu,  zaman zaman yedi renkli gökkuşağının Oşümare’si, hayasız Oşum,  cenkçi kadın İansan, Eua’nın ırmakları ve kaynakları olur. Bütün renklere ve biçimlere bürünür; Ossan’ın otlarının şifasını getirir özünde, gölgelerden ve seraplardan doğan bir çekiciliği ve büyüsü vardır.

…